Sprzedajesz rękodzieło lub domowe wyroby? Nie zawsze musisz zakładać firmę

Robisz cuda, np. na drutach, i znajomi sporadycznie coś od ciebie kupują. Albo wystawiasz swoje dzieła na festynach. Zbierasz zamówienia przez Internet i tak dorabiasz do emerytury. Czy masz w związku z tym jakieś obowiązki?

Gdy jest to tylko hobby

Okazjonalna sprzedaż własnych wyrobów to nie działalność gospodarcza. Jeśli zdarza ci się kilka razy w roku sprzedawać np. wydziergany sweter, to działalność hobbystyczna, której nie musisz w żaden sposób wykazywać. Uzyskany w ten sposób dochód wystarczy rozliczyć w rocznym zeznaniu PIT.

Jeśli jednak sprzedajesz w sposób zorganizowany, ciągły i zaplanowany, ogłaszasz się w Internecie, masz regularną ofertę, cennik i przyjmujesz zamówienia od klientów, urząd skarbowy uzna to za działalność zarobkową bez względu na to, ile na tym zarabiasz.

Działalność bez zakładania firmy

Możesz zarabiać legalnie bez zgłaszania firmy do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) i bez opłacania składek ZUS. Taka możliwość daje tzw. działalność nierejestrowana.

Zgodnie z art. 5 Prawa przedsiębiorców możesz taką działalność prowadzić, jeśli w ciągu ostatnich 60 miesięcy nie miałaś zarejestrowanej firmy i nie przekroczysz limitu przychodów. Wynosi on 225% minimalnego wynagrodzenia i jest liczony kwartalnie. Aktualnie to 10 813,50 zł. Jeśli twoje kwartalne przychody będą większe, w ciągu 7 dni powinnaś zarejestrować działalność w CEIDG.

Jeśli osiągnęłaś wiek emerytalny i pobierasz emeryturę, możesz dorabiać bez ograniczeń i bez obaw, że zostanie ona pomniejszona lub zawieszona. Limity obowiązują tylko wcześniejszych emerytów.

Jakich niezbędnych formalności należy dopełnić?

Są one minimalne - wystarczy uproszczona ewidencja sprzedaży. Może być np. w zeszycie, prowadzona na bieżąco. To niezbędne, by udowodnić urzędowi skarbowemu, że nie przekraczasz limitu kwartalnego. Nie masz obowiązku wystawiać faktur dla każdego klienta; możesz to zrobić na życzenie. Nie potrzebujesz kasy fiskalnej, jeśli masz roczny obrót do 20 tys. zł.

Przychody z takiej działalności są opodatkowane na zasadach ogólnych. Jeśli twój łączny dochód ze wszystkich źródeł mieści się w kwocie wolnej (30 tys. zł rocznie), nie płacisz podatku. Ale masz obowiązek złożyć deklarację roczną: PIT‑36. Dochód z działalności nierejestrowanej wykazujesz w nim jako „inne źródła”.

Gdy chcesz zarabiać na domowych przetworach

• Najwygodniejsza forma legalnej sprzedaży domowych przetworów (np. dżemów, kiszonek) to rolniczy handel detaliczny (RHD). Mogą go prowadzić osoby, które wytwarzają żywność z własnych upraw lub hodowli (w całości albo częściowo) i sprzedają ją bezpośrednio konsumentom, sklepom lub restauracjom.
• Wymaga to zgłoszenia do sanepidu (a jeśli wyroby zawierają produkty pochodzenia zwierzęcego - także do powiatowej inspekcji weterynaryjnej). Dochód z RHD do limitu (obecnie 100 tys. zł rocznie) jest nieopodatkowany.
• Sprzedaż przetworów może funkcjonować też jako działalność nierejestrowana.
• Niezależnie od formy i skali sprzedaży należy bezwzględnie przestrzegać przepisów sanitarnych. Szczegółowe informacje znajdziesz na: gov.pl/gls/produkcja-zywnosci-w-warunkach-domowych.