Domowe sposoby na rwę kulszową. Jak złagodzić ból i wrócić do formy?

Przez wiele osób nazywana jest lumbago, inni mówią, że to postrzał, korzonki albo isjasz. Medyczna nazwa, rwa kulszowa, bierze się stąd, że w przebiegu choroby dochodzi do ucisku na korzenie nerwu kulszowego – jest to największy nerw obwodowy u człowieka, który zaczyna się w dolnej części rdzenia kręgowego, biegnie przez pośladek i tylną część nogi do samej stopy. I tak też odczuwany jest ból przy tej dolegliwości – od kręgosłupa lędźwiowego aż do... pięty.

Jak do tego dochodzi?

Ucisk na struktury kanału kręgowego spowodowany jest zwykle przez dyskopatię odcinka lędźwiowego kręgosłupa. To zwyrodnienie w obrębie krążków międzykręgowych (nazywanych potocznie dyskami). Gdy dysk uwypukli się, zaczyna napierać na nerw kulszowy dając gwałtowne i silne objawy, takie jak przeszywający ból pleców, który promieniuje na pośladek i niżej; może też pojawić się osłabienie mięśni kończyny i niemożność wykonania jakiegokolwiek ruchu.

Domowe sposoby łagodzenia bólu

Od pierwszych objawów rwy kulszowej ważne jest nie tylko zmniejszenie nacisku na nerw, ale także ograniczenie stanu zapalnego. Dlatego najlepiej jest od razu przyjąć lek przeciwbólowy i przeciwzapalny (np. z ibuprofenem, diklofenakiem, ketoprofenem lub nimesulidem) – nie tylko złagodzi on ból, ale dzięki swemu działaniu przeciwzapalnemu zapobiegnie pogłębianiu się problemu. Można też posmarować plecy maścią zawierającą jedną z tych substancji – pomogą zmniejszyć ból powierzchownych tkanek i napiętych mięśni towarzyszących rwie. Uwaga! Unikajmy ekspozycji na słońce po zastosowaniu preparatów z ketoprofenem.

• Po przyjęciu leku dobrze jest zrobić sobie ciepły okład (sprawdzi się termofor lub kompres apteczny podgrzany w wodzie) i ułożyć się w pozycji relaksującej. Dolegliwości łagodzi zwykle położenie się na plecach na podłodze z nogami opartymi aż do kolan na siedzisku krzesła.
• Część osób odczuwa ulgę po zastosowaniu plastrów rozgrzewających lub preparatów zawierających kapsaicynę, mentol czy kamforę. Ich działanie polega głównie na rozluźnieniu spiętych mięśni.
• W aptekach dostępne są także suplementy z zestawem witamin z grupy B – udowodniono, że ich niedobory mogą pogarszać pracę układu nerwowego, ale potraktujmy je jedynie jako wsparcie, a nie metodę leczenia.
• Jeśli ból nie mija lub jest wyjątkowo silny, potrzebna jest wizyta u lekarza, który może przepisać dodatkowo preparaty rozluźniające mięśnie. Koniecznie trzeba udać się po pomoc, gdy dołączą się objawy takie jak: opadanie stopy, zaburzenia czucia nietrzymanie lub zatrzymanie moczu.

Profilaktyka zapobiegnie nawrotom

Gdy ustąpią najsilniejsze dolegliwości, starajmy się delikatnie wracać do aktywności, bo ruch poprawia ukrwienie struktur nerwowych i wspiera naturalne procesy regeneracyjne. Może to być np. spokojny spacer lub lekkie ćwiczenia (najlepiej po konsultacji z fizjoterapeutą, by sobie nie zaszkodzić). Na pewno należy unikać gwałtownych ruchów, np. skrętów tułowia, podnoszenia zakupów czy głębokich skłonów.

• Warto byłoby wykonać też badania ustalające konkretną przyczynę kłopotów (może być potrzebna tomografia komputerowa lub rezonans magnetyczny odcinka lędźwiowego kręgosłupa).
• Gdy lekarz wystawi skierowanie na rehabilitację, trzeba możliwie szybko umówić na zalecone zabiegi – rwa ma tendencję do nawracania. 

Gdy potrzebna jest operacja

Jeśli okaże się, że ataki rwy kulszowej często powracają albo trwają długo i dosłownie wyłączają chorego z normalnej aktywności, a dotychczasowe metody rehabilitacji nie przynoszą ulgi, konieczna może okazać się operacja. Rozważa się ją najczęściej wtedy, gdy badania obrazowe świadczą o poważnym ucisku na nerwy, co wymaga szybkiej interwencji. Zabieg polega zwykle na usunięciu uszkodzonego krążka międzykręgowego. Obecne stosowane w takim przypadku metody są małoinwazyjne i bezpieczne – pozwala to wrócić do aktywności nawet już następnego dnia po zabiegu.

Rady na noc

W czasie snu najbardziej korzystna jest pozycja na boku z poduszką między kolanami albo na plecach, ale wówczas pod kolana trzeba koniecznie włożyć spory zrolowany koc. To pozwala ograniczyć drażnienie korzeni nerwowych i zmniejsza odczuwanie bólu.