Osoba, która z powodów zdrowotnych nie radzi sobie ze swoimi sprawami, może liczyć na pomoc kuratora. Wyznacza go na jej wniosek sąd.
Zdarza się, że dorosła osoba, choć ma pełną zdolność do czynności prawnych, w praktyce nie jest w stanie zadbać o swoje sprawy: leży w szpitalu po udarze albo jest niepełnosprawna w znacznym stopniu. W takich sytuacjach rozwiązaniem może być ustanowienie przez sąd kuratora.
To osoba, która zadba o interes podopiecznego. Sąd (wydział rodzinny i opiekuńczy sądu rejonowego właściwy dla miejsca zamieszkania danej osoby) może ustanowić kuratora, gdy dorosła osoba, z powodu choroby, niepełnosprawności lub innej przeszkody nie może sama prowadzić swoich spraw, a jej interes wymaga ochrony.
Ten, dla kogo zostanie ustanowiony kurator, odróżnieniu od osoby ubezwłasnowolnionej, zachowuje pełną zdolność do czynności prawnych. Z formalnego punktu widzenia może nadal sam podejmować decyzje, które np. dotyczą jego majątku. Ale może też wyręczać go w tym zakresie kurator.
Uwaga! Podstawą prawną dla ustanowienia kuratora dla dorosłej osoby nieubezwłasnowolnionej jest art. 183 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Znajdziemy w nim opis zasad takiej kurateli.
Wniosek do sądu składa sama osoba zainteresowana. A jeśli nie jest w stanie tego zrobić, sąd może ustanowić dla niej kuratora z urzędu (jeśli zostanie poinformowany o sytuacji przez rodzinę tej osoby lub ośrodek pomocy społecznej).
Wnioskodawca powinien uprawdopodobnić, że nie może prowadzić swoich spraw – do wniosku należy dołączyć dokumenty medyczne lub inne dowody to potwierdzające. Powinien też wskazać osobę, która ma zostać jego kuratorem. Najczęściej to ktoś z rodziny (np. małżonek, dorosłe dziecko), o ile zgadza się pełnić tę funkcję i daje gwarancję należytego wykonywania obowiązków.
Jeśli w rodzinie jest konflikt albo brak odpowiedniej osoby, sąd może wyznaczyć kuratora spoza kręgu bliskich, a nawet kuratora zawodowego. Sąd nadzoruje działania kuratora, a w ważniejszych sprawach może wymagać dodatkowych formalności. Opłata sądowa za ustanowienie kuratora jest stała, wynosi 100 zł.
Sąd wysłuchuje wnioskodawcę i ustala, w jakim zakresie potrzebuje on wsparcia i jaki ma być zakres uprawnień oraz obowiązków wyznaczonego kuratora. Kurator jest zobowiązany uzgadniać z podopiecznym sposób prowadzenia jego spraw i informować o swych działaniach.
W każdej chwili może zostać odwołany – na wniosek osoby, dla której został ustanowiony. Jeśli tak się nie stanie, kuratela powinna trwać tylko dopóty, dopóki wymaga tego sytuacja.
